ငါဟာ ျမားတစ္လက္ျဖစ္ခဲ့ဖူးတယ္
ဒါ ေပ မယ့္ . . . ဘယ္ဝါးက်ည္ေထာက္ကိုမွ
ဒူးမေထာက္ခဲ့ဖူးဘူး။
ငါဟာ ဓားတစ္လက္ျဖစ္ခဲ့ဖူးတယ္
ဒါ ေပ မယ့္ . . . ဘယ္ဓားအိမ္ထဲမွာမွ အိပ္မက္မက္
မေနခဲ့ဖူးဘူး။
ေနာက္ေတာ့
… ငါဟာ အကၡရာတစ္လံုးျဖစ္သြားတယ္
ငါ့ကိုယ္ငါ ျပန္ဖတ္လို႔ မရေတာ့ဘူး။
အဲဒီလိုနဲ႔
ငါဟာ အရက္တစ္ပုလင္း ျဖစ္သြားတယ္
ငါ့ကို ဘယ္သူက ဝင္ပလုပ္က်င္းမလဲဆိုတာကို
… ေစာင့္ေနတယ္… ။ ။
(တာရာမင္းေဝ)
မွတ္ခ်က္။ ။ Idea မဂၢဇင္းတြင္ ေဖာ္ျပခဲ့ဖူးသည့္ ဆရာတာရာမင္းေ၀၏ အထက္ပါ ကဗ်ာကို အီးေမးလ္မွတဆင့္ ေပးပို႔လာသူ ကိုေနမိုးေ၀အား ေက်းဇူးတင္႐ွိပါသည္။
- ဖန္တီးခဲ့တဲ့ လက္ရာမ်ားထဲက ကိုယ္တိုင္ႏွစ္သက္ခဲ့တဲ့ ဝတၳဳတစ္ပုဒ္ကို ေရြးခ်ယ္ေပးပါလား။
+ ဒီက႑အတြက္ “ပိေတာက္ပင္ကို အိပ္မက္,မက္တဲ့ေကာင္ေလး” ဆိုတဲ့ ဝတၳဳတိုကို ေရြးေပးလိုက္ခ်င္တယ္။ ၁၉၉၅ ခုႏွစ္ ၊ ဧၿပီလထုတ္ “ ျမန္မာ့ရုပ္ရွင္” မဂၢဇင္းမွာပါ၀င္ခဲ့တဲ့ ဝတၳဳတိုေလးပါ…။ ဒီဝတၳဳတိုေလးမွာနာမည္ရင္းရွိပါတယ္…။ ပရိတ္သတ္ကို ဆက္ဆံတဲ့ေနရာမွာ… သူ႔ နာမည္ ဟာ…“ပိေတာက္ပင္ကို အိပ္မက္,မက္တဲ့ေကာင္ေလး” ပါ ။ နာမည္ရင္းကေတာ့… “ဘယ္လမ္းကို သြားေနမွန္းမသိတဲ့ ေျမပံု” ျဖစ္ပါတယ္။
- အဲဒီဝတၳဳနဲ႔ ကိုယ့္ရဲ႕ လက္ေတြ႕ ဘဝ၊ ခံစားမႈတို႔ ပတ္သက္မႈရွိရင္ နည္းနည္း ေျပာျပေပးပါ။
+ ကၽြန္ေတာ္ဟာ အေမ့အိမ္ကခြဲၿပီး (၇) ႏွစ္တာခရီးတစ္ခုကို သြားခဲ့ဘူးပါတယ္…။ဘန္ေကာက္ကို Shopping ထြက္တာ မဟုတ္သလို ၊ ႏိုင္ငံျခားသေဘၤာလိုက္တာလည္း မဟုတ္ပါဘူး။အဲဒီလို ခရီးတစ္ခု ထြက္ခဲ့တယ္ဆိုပါေတာ့ …။
အေမ့အိမ္ကို ျပန္အလာ … လမ္းမွာ ခံစားရတာေတြရွိပါတယ္ ။ ေလာကအေၾကာင္း ၊ ကိုယ့္အေၾကာင္း ျပန္ေတြးမိတာေတြရွိပါတယ္…။ ရင္းႏွီးသူေတြသိၾကပါတယ္ ။ အဲဒီခံစားခ်က္ ၊ အဲဒီ အေတြးအျမင္ကို အႏုပညာပစၥည္းတစ္ခုအျဖစ္ ျပန္တည္ေဆာက္တာပါပဲ။
- ဒီလိုဖန္တီးျဖစ္ဖို႔ ဘယ္လုိ inspiration ရပါသလဲ။
+ ဒီဝတၳဳမွာ inspiration မပါ ပါဘူး။ ကိုယ့္ဘ၀မွာ … ကိုယ္ျဖတ္သန္း ဆင္ျခင္မိတဲ့ အေနအထားတစ္ရပ္ကို အႏုပညာ တစ္ခုအျဖစ္အန္ထုတ္ပစ္ခ်င္တယ္။ အဲဒီလိုနဲ႔ ဒီ၀တၳဳကိုေရးျဖစ္တယ္။ေရးေအာင္လႈံ႕ေဆာ္တဲ့ စိတ္ဘဝ အသိေတြေၾကာင့္ပါ။ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာဗိုင္းရပ္စ္ (mental virus) လို႔ေခၚတယ္ ။ ပညာရပ္ေ၀ါဟာရ အရ “N’ach” လို႔ သံုးတယ္။
- ဒီဝတၳဳကို တင္ျပရာမွာ ပံုသ႑ာန္ေ႐ြးခ်ယ္မႈနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ အခက္အခဲရွိပါသလား။
+ ဒီလက္ရာကို ပရိတ္သတ္သိေအာင္တင္ျပရာမွာ အခက္အခဲရွိသလားဆိုေတာ့ … ရွိတယ္။
ခက္တယ္။ အဲလို အေမ့အိမ္ျပန္တဲ့အေၾကာင္း ကဗ်ာေတြ၊ ဝတၳဳေတြ၊ ေဆာင္းပါးေတြမ်ားလွၿပီ။
အမ်ားစုကေတာ့. . . ေအာင္ျမင္မႈအတြက္ ဂုဏ္ယူၿပီးျပန္တာတို႔၊ ဆံုးရွံဳးမႈအတြက္ နာက်င္ေၾကကြဲၿပီး ျပန္တာတို႔
. . . အဲဒါေတြေပါ့…။ ဒါေပမဲ့ ကိုယ္ေျပာခ်င္တာအဲဒါမ်ိဳး မဟုတ္ဘူး။ ဒီအခ်က္အေရးႀကီးတယ္။ ကၽြန္ေတာ့ဘဝမွာ
အေမ့အိမ္ကေန အေမ့အိမ္ ကေန တေနရာကို ထြက္သြားတာ၊ ၿပီး…ျပန္လာတာ မ်ားလွၿပီ။ သိပၸံ အျမင္အရ ေျပာရရင္ ေတာ့ အေ႐ြ႔“သုည” ေပါ့။ ဒါေပမဲ့ ကၽြန္ေတာ္ကေတာ့ ဒီေနရာမွာ လည္ပတ္ေနရတဲ့ ကၽြန္ေတာ့္ဘဝရဲ႕
သံသရာစက္ဝိုင္း အငယ္စားေလးေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး တင္ျပခ်င္တာ။ အဲဒီလို စက္ဝိုင္းကေလးေတြ အမ်ားႀကီးကို
… ကၽြန္ေတာ္ လည္ပတ္ခဲ့ၿပီးၿပီ။ ဒါေပမဲ့…ဘာကို ဘဟိုျပဳၿပီး လည္ပတ္တာလဲ…။ ဒီစက္ဝိုင္းေတြ ဘယ္ကစတာ
လဲ…။ အဲဒါကို ကၽြန္ေတာ္က ကၽြန္ေတာ္နဲ႔အတူ ပရိသတ္ကိုလည္း ခံစားၾကည့္ေစခ်င္တယ္။ အဲဒီေတာ့ ေျပာရခက္တယ္။ ရေအာင္ေျပာမယ္ဆိုၿပီး ေျပာခဲ့တာပါပဲ…။
- ဒီဝတၳဳမွာ အေၾကာင္းအရာနဲ႔ ပံုသ႑န္ ဘယ္လို တြဲဖက္ျဖစ္ခဲ့ပါသလဲ။
+ ဒီဝတၳဳကို တင္ျပရာမွာ အေၾကာင္းအရာနဲ႔ ပံုသ႑န္ဆိုၿပီး တြဲစပ္ခဲ့တာ မဟုတ္ဘူးဗ်…။ ‘Form and Content’
ဆိုတာကို ကၽြန္ေတာ္က ပယ္ထားတယ္။ ‘Material and Structure’ဆိုတဲ့ အတြဲအစပ္ကိုပဲ ကၽြန္ေတာ္သံုးတယ္။
စကားလံုးေတြကို ‘Material’ အျဖစ္ အသံုးခ်ၿပီး၊ဒီဝထၳဳရဲ႕ ‘Structure’ ကိုတည္ေဆာက္တယ္။ ဒါမ်ိဳးေပါ့။ “ဂယက္” ေျပာင္းျပန္ထတဲ့ နည္းကို သံုးခဲ့တယ္။ ဇတ္ေကာင္ရဲ႕ ဘဝနဲ႔ သက္တမ္းကို…က်ယ္ရာကေန…အခ်ိဳးက် က်ံဳ႕ဝင္သြားေစတဲ့ နည္းေပါ့။(အဲလို တည္ေဆာက္မႈကို post-modernist ေတြကေတာ့ Recursive Structureလို႔ သံုးၾကတယ္။) ၿပီး …အဲဒီအလႊာေတြကို ထပ္ပစ္တယ္။ (အဲဒါမ်ိဳးကို post-modernist ေတြက ‘strang loop” လို႕ သံုးတာမ်ိဳး ေတြ႔ဖူးတယ္) ၿပီးတစ္လႊာကေနတစ္လႊာ ထိေတြ႔ဆက္ဆံမႈလုပ္ပစ္တယ္။(အဲဒါမ်ိဳးကို post-modernist ေတြက ‘Flickering’ လို႕ သံုးတာမ်ိဳး ေတြ႔ဖူးတယ္။)
- ဒါဆိုရင္ ပံုေဖာ္တဲ့ေနရာမွာ ၾကားခဲပစၥည္းေတြ ဘယ္လိုသံုးခဲ့ပါသလဲ။
+ ဝတၳဳဆိုေတာ့လည္းဗ်ာ စကားလံုးၾကားခံပစၥည္း ‘verbal Medium’ နဲ႔ ပံုေဖာ္ရတာေပါ့။ ဒါေပမဲ့ ဒီဝတၳဳမ်ိဳးက စကားလံုး ကိုသိပ္အားထားလို႔ မရဘူး ‘Concept’ ကိုပံအားထားရတယ္။ ကိုယ္က “ဂယက္ေျပာင္းျပန္ထည့္နည္း”
ကို သံုးၿပီး ေရးခဲ့ေပမဲ့ ဖတ္သူက “ဂယက္အစဥ္ရိုက္ခတ္နည္း” အတိုင္းပဲ ဖတ္ရတယ္။ ဒီဝတၳဳထဲမွာ စက္ဝိုင္း
က်ံဳ႕ က်ံဳ႕ သြားၿပီးေနာက္ဆံုး ငယ္ဘဝမွာ… “ဝလံုးကို ဘယ္က စဖတ္ရမလဲ မသိတာ” ကို ေရးျပထားတယ္။
အဲဒါဟာ ဒီဝတၳဳရဲ႕ အႏွစ္ခ်ဳပ္ Concept ပဲ။ ဝလံုးကို ေရးတာဟာ စက္ဝိုင္းကို ဆြဲတာနဲ႔ မတူဘူး။ စက္ဝိုင္းက ဗဟို
ခ်က္ရိွတယ္။ ဝလံုးဗဟိုခ်က္ မရွိဘူး။ လည္ပတ္ေနရမဲ့ ဗဟိုခ်က္ မရွိသလို ျဖစ္ေနတဲ့ ကၽြန္ေတာ့္ဘဝကို ေျပာခ်င္တာ…။ ၿပီး အဲဒီလည္ပတ္မႈက ဘယ္က စမွန္းမသိတာကို ေျပာခ်င္တာ။
ဝတၳဳရဲ႕ အဲဒီအခ်က္ကေလးကို . . . KRA လို႔ ေခၚတယ္။ “Key Result Area” ေပါ့ေလ။ ေသာ့ခက္က်တဲ့ အပိုင္းေပါ့။ post-modernist ေတြမွာလည္း အဲလို နည္းစနစ္မ်ိဳး ရွိတယ္…။
“Mese-en abyme” လို႔ေခၚတယ္။ တျခားဆက္ေျပာရင္ေတာ့ ေျပာစရာေတြ အမ်ားႀကီးရွိမယ္။
ဒါေပမယ့္ ဒီေလာက္ပဲ ေျပာခ်င္တယ္ဗ်ာ။
- ဒီလက္ရာနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ပရိတ္သတ္ရဲ႕ တုန္႔ျပန္မႈ ဘယ္လိုရွိပါသလဲ။
+ ဒီဝတၳဳေလးရဲ႕ ပ်ံ႕ႏွံ႕မႈက ဘယ္ေလာက္မွ မရွိဘူး။ ထည့္ေပးတဲ့ မဂၢဇင္းက ေစာင္ေရ မမ်ားဘူး။ၿပီး…
ဧၿပီလထုတ္ မဂၢဇင္းဆိုေတာ့ သႀကၤန္အဖြဲ႔ အႏြဲ႕စာမူေတြနဲ႔ ေရာၿပီး ပါသြားရတာ။ သူေတာင္ အူေၾကာင္ေၾကာင္
ျဖစ္ေသး။ အေလးထားၿပီး ျဖတ္မိတဲ့သူ နည္းတယ္။ အႀကိဳက္ေတြ႕ျခင္း မေတြ႕ျခင္းက အဓိက မက်ဘူး …
အေတာ္ေလးေတာ့ စိတ္ဝင္တစားရွိၾကတယ္။
- အခုအခ်ိန္ ဒီလက္ရာကို ျပန္သံုးၾကည့္မယ္ဆိုရင္ေကာ။
+ ေက်နပ္ပါတယ္။
ဒီဝတၳဳအေၾကာင္းေလး..အထက္မွာကၽြန္ေတာ္ေျပာခဲ့တာေတြက… ပညာရပ္ ေဝါဟာ၇ေတြပါသြားတယ္။
ဝတၳဳတိုေတြ ကၽြန္ေတာ္ေရးတဲ့ ေနရာမွာ တခ်ိဳ႕ကိုလည္း သီအိုရီ သေဘာအရ စမ္းသပ္ေရးတာေတြရွိတယ္။
စိတ္ႀကိုက္ေတြ႔မွ ကိုယ္နဲ႔ လိုက္ဖက္တယ္ထင္မွေပါ့။ အမ်ားစုကိုေတာ့ ကိုယ့္ဘာသာ လြပ္လြပ္လပ္လပ္ ေရးတယ္။ ဘယ္သီအို၇ီ၊ ဘယ္ဝါဒ ဘယ္နည္းစနစ္ကိုမွ ဂ႐ုမစိုက္ဘူး။ ခု… ဝတၳဳတိုေလးက ဒုတိယ အမ်ိဳးအစားထဲမွာပါ, ပါ တယ္။
- တျခားေျပာခ်င္တာမ်ား ရွိေသးရင္…။
+ အခု…ရွင္းလင္းခ်က္မွာ post-modern နည္းဗ်ဴဟာတခ်ိဳ႕ အျခားပညာရပ္ေဝါဟာရ တခ်ိဳ႕ကို … နီးစပ္ရာ
ဆြဲယူရွင္းလင္းခဲ့တယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ အခုမွ အႏုပညာစ,ဖန္တီးမယ့္ ညီငယ္၊ညီမငယ္ေတြကိုေတာ့ တြန္႔
မသြားေစခ်င္ဘူး။ သူတို႔ကို လည္း လြပ္လြပ္လပ္လပ္ ဖန္တီးေစခ်င္တယ္။ အႏုပညာကို ခ်စ္ဖို႔၊ ခံစားတတ္ဖို႔
အႏုပညာနဲ႔အတူ အသက္ရွင္တတ္ဖို႔ အဓိကပါပဲ…။
မွတ္ခ်က္။ ။ Beauty မဂၢဇင္း၏ “သူႏွင့္ သူ႕အႏုပညာ” က႑တြင္ ေဖာ္ျပခဲ့ဖူးသည့္ ဆရာတာရာမင္းေ၀၏ အထက္ပါ အင္တာဗ်ဴးကို အီးေမးလ္မွတဆင့္ ေပးပို႔လာသူ ကိုေနမိုးေ၀အား ေက်းဇူးတင္႐ွိပါသည္။
+ ဒီက႑အတြက္ “ပိေတာက္ပင္ကို အိပ္မက္,မက္တဲ့ေကာင္ေလး” ဆိုတဲ့ ဝတၳဳတိုကို ေရြးေပးလိုက္ခ်င္တယ္။ ၁၉၉၅ ခုႏွစ္ ၊ ဧၿပီလထုတ္ “ ျမန္မာ့ရုပ္ရွင္” မဂၢဇင္းမွာပါ၀င္ခဲ့တဲ့ ဝတၳဳတိုေလးပါ…။ ဒီဝတၳဳတိုေလးမွာနာမည္ရင္းရွိပါတယ္…။ ပရိတ္သတ္ကို ဆက္ဆံတဲ့ေနရာမွာ… သူ႔ နာမည္ ဟာ…“ပိေတာက္ပင္ကို အိပ္မက္,မက္တဲ့ေကာင္ေလး” ပါ ။ နာမည္ရင္းကေတာ့… “ဘယ္လမ္းကို သြားေနမွန္းမသိတဲ့ ေျမပံု” ျဖစ္ပါတယ္။
- အဲဒီဝတၳဳနဲ႔ ကိုယ့္ရဲ႕ လက္ေတြ႕ ဘဝ၊ ခံစားမႈတို႔ ပတ္သက္မႈရွိရင္ နည္းနည္း ေျပာျပေပးပါ။
+ ကၽြန္ေတာ္ဟာ အေမ့အိမ္ကခြဲၿပီး (၇) ႏွစ္တာခရီးတစ္ခုကို သြားခဲ့ဘူးပါတယ္…။ဘန္ေကာက္ကို Shopping ထြက္တာ မဟုတ္သလို ၊ ႏိုင္ငံျခားသေဘၤာလိုက္တာလည္း မဟုတ္ပါဘူး။အဲဒီလို ခရီးတစ္ခု ထြက္ခဲ့တယ္ဆိုပါေတာ့ …။
အေမ့အိမ္ကို ျပန္အလာ … လမ္းမွာ ခံစားရတာေတြရွိပါတယ္ ။ ေလာကအေၾကာင္း ၊ ကိုယ့္အေၾကာင္း ျပန္ေတြးမိတာေတြရွိပါတယ္…။ ရင္းႏွီးသူေတြသိၾကပါတယ္ ။ အဲဒီခံစားခ်က္ ၊ အဲဒီ အေတြးအျမင္ကို အႏုပညာပစၥည္းတစ္ခုအျဖစ္ ျပန္တည္ေဆာက္တာပါပဲ။
- ဒီလိုဖန္တီးျဖစ္ဖို႔ ဘယ္လုိ inspiration ရပါသလဲ။
+ ဒီဝတၳဳမွာ inspiration မပါ ပါဘူး။ ကိုယ့္ဘ၀မွာ … ကိုယ္ျဖတ္သန္း ဆင္ျခင္မိတဲ့ အေနအထားတစ္ရပ္ကို အႏုပညာ တစ္ခုအျဖစ္အန္ထုတ္ပစ္ခ်င္တယ္။ အဲဒီလိုနဲ႔ ဒီ၀တၳဳကိုေရးျဖစ္တယ္။ေရးေအာင္လႈံ႕ေဆာ္တဲ့ စိတ္ဘဝ အသိေတြေၾကာင့္ပါ။ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာဗိုင္းရပ္စ္ (mental virus) လို႔ေခၚတယ္ ။ ပညာရပ္ေ၀ါဟာရ အရ “N’ach” လို႔ သံုးတယ္။
- ဒီဝတၳဳကို တင္ျပရာမွာ ပံုသ႑ာန္ေ႐ြးခ်ယ္မႈနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ အခက္အခဲရွိပါသလား။
+ ဒီလက္ရာကို ပရိတ္သတ္သိေအာင္တင္ျပရာမွာ အခက္အခဲရွိသလားဆိုေတာ့ … ရွိတယ္။
ခက္တယ္။ အဲလို အေမ့အိမ္ျပန္တဲ့အေၾကာင္း ကဗ်ာေတြ၊ ဝတၳဳေတြ၊ ေဆာင္းပါးေတြမ်ားလွၿပီ။
အမ်ားစုကေတာ့. . . ေအာင္ျမင္မႈအတြက္ ဂုဏ္ယူၿပီးျပန္တာတို႔၊ ဆံုးရွံဳးမႈအတြက္ နာက်င္ေၾကကြဲၿပီး ျပန္တာတို႔
. . . အဲဒါေတြေပါ့…။ ဒါေပမဲ့ ကိုယ္ေျပာခ်င္တာအဲဒါမ်ိဳး မဟုတ္ဘူး။ ဒီအခ်က္အေရးႀကီးတယ္။ ကၽြန္ေတာ့ဘဝမွာ
အေမ့အိမ္ကေန အေမ့အိမ္ ကေန တေနရာကို ထြက္သြားတာ၊ ၿပီး…ျပန္လာတာ မ်ားလွၿပီ။ သိပၸံ အျမင္အရ ေျပာရရင္ ေတာ့ အေ႐ြ႔“သုည” ေပါ့။ ဒါေပမဲ့ ကၽြန္ေတာ္ကေတာ့ ဒီေနရာမွာ လည္ပတ္ေနရတဲ့ ကၽြန္ေတာ့္ဘဝရဲ႕
သံသရာစက္ဝိုင္း အငယ္စားေလးေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး တင္ျပခ်င္တာ။ အဲဒီလို စက္ဝိုင္းကေလးေတြ အမ်ားႀကီးကို
… ကၽြန္ေတာ္ လည္ပတ္ခဲ့ၿပီးၿပီ။ ဒါေပမဲ့…ဘာကို ဘဟိုျပဳၿပီး လည္ပတ္တာလဲ…။ ဒီစက္ဝိုင္းေတြ ဘယ္ကစတာ
လဲ…။ အဲဒါကို ကၽြန္ေတာ္က ကၽြန္ေတာ္နဲ႔အတူ ပရိသတ္ကိုလည္း ခံစားၾကည့္ေစခ်င္တယ္။ အဲဒီေတာ့ ေျပာရခက္တယ္။ ရေအာင္ေျပာမယ္ဆိုၿပီး ေျပာခဲ့တာပါပဲ…။
- ဒီဝတၳဳမွာ အေၾကာင္းအရာနဲ႔ ပံုသ႑န္ ဘယ္လို တြဲဖက္ျဖစ္ခဲ့ပါသလဲ။
+ ဒီဝတၳဳကို တင္ျပရာမွာ အေၾကာင္းအရာနဲ႔ ပံုသ႑န္ဆိုၿပီး တြဲစပ္ခဲ့တာ မဟုတ္ဘူးဗ်…။ ‘Form and Content’
ဆိုတာကို ကၽြန္ေတာ္က ပယ္ထားတယ္။ ‘Material and Structure’ဆိုတဲ့ အတြဲအစပ္ကိုပဲ ကၽြန္ေတာ္သံုးတယ္။
စကားလံုးေတြကို ‘Material’ အျဖစ္ အသံုးခ်ၿပီး၊ဒီဝထၳဳရဲ႕ ‘Structure’ ကိုတည္ေဆာက္တယ္။ ဒါမ်ိဳးေပါ့။ “ဂယက္” ေျပာင္းျပန္ထတဲ့ နည္းကို သံုးခဲ့တယ္။ ဇတ္ေကာင္ရဲ႕ ဘဝနဲ႔ သက္တမ္းကို…က်ယ္ရာကေန…အခ်ိဳးက် က်ံဳ႕ဝင္သြားေစတဲ့ နည္းေပါ့။(အဲလို တည္ေဆာက္မႈကို post-modernist ေတြကေတာ့ Recursive Structureလို႔ သံုးၾကတယ္။) ၿပီး …အဲဒီအလႊာေတြကို ထပ္ပစ္တယ္။ (အဲဒါမ်ိဳးကို post-modernist ေတြက ‘strang loop” လို႕ သံုးတာမ်ိဳး ေတြ႔ဖူးတယ္) ၿပီးတစ္လႊာကေနတစ္လႊာ ထိေတြ႔ဆက္ဆံမႈလုပ္ပစ္တယ္။(အဲဒါမ်ိဳးကို post-modernist ေတြက ‘Flickering’ လို႕ သံုးတာမ်ိဳး ေတြ႔ဖူးတယ္။)
- ဒါဆိုရင္ ပံုေဖာ္တဲ့ေနရာမွာ ၾကားခဲပစၥည္းေတြ ဘယ္လိုသံုးခဲ့ပါသလဲ။
+ ဝတၳဳဆိုေတာ့လည္းဗ်ာ စကားလံုးၾကားခံပစၥည္း ‘verbal Medium’ နဲ႔ ပံုေဖာ္ရတာေပါ့။ ဒါေပမဲ့ ဒီဝတၳဳမ်ိဳးက စကားလံုး ကိုသိပ္အားထားလို႔ မရဘူး ‘Concept’ ကိုပံအားထားရတယ္။ ကိုယ္က “ဂယက္ေျပာင္းျပန္ထည့္နည္း”
ကို သံုးၿပီး ေရးခဲ့ေပမဲ့ ဖတ္သူက “ဂယက္အစဥ္ရိုက္ခတ္နည္း” အတိုင္းပဲ ဖတ္ရတယ္။ ဒီဝတၳဳထဲမွာ စက္ဝိုင္း
က်ံဳ႕ က်ံဳ႕ သြားၿပီးေနာက္ဆံုး ငယ္ဘဝမွာ… “ဝလံုးကို ဘယ္က စဖတ္ရမလဲ မသိတာ” ကို ေရးျပထားတယ္။
အဲဒါဟာ ဒီဝတၳဳရဲ႕ အႏွစ္ခ်ဳပ္ Concept ပဲ။ ဝလံုးကို ေရးတာဟာ စက္ဝိုင္းကို ဆြဲတာနဲ႔ မတူဘူး။ စက္ဝိုင္းက ဗဟို
ခ်က္ရိွတယ္။ ဝလံုးဗဟိုခ်က္ မရွိဘူး။ လည္ပတ္ေနရမဲ့ ဗဟိုခ်က္ မရွိသလို ျဖစ္ေနတဲ့ ကၽြန္ေတာ့္ဘဝကို ေျပာခ်င္တာ…။ ၿပီး အဲဒီလည္ပတ္မႈက ဘယ္က စမွန္းမသိတာကို ေျပာခ်င္တာ။
ဝတၳဳရဲ႕ အဲဒီအခ်က္ကေလးကို . . . KRA လို႔ ေခၚတယ္။ “Key Result Area” ေပါ့ေလ။ ေသာ့ခက္က်တဲ့ အပိုင္းေပါ့။ post-modernist ေတြမွာလည္း အဲလို နည္းစနစ္မ်ိဳး ရွိတယ္…။
“Mese-en abyme” လို႔ေခၚတယ္။ တျခားဆက္ေျပာရင္ေတာ့ ေျပာစရာေတြ အမ်ားႀကီးရွိမယ္။
ဒါေပမယ့္ ဒီေလာက္ပဲ ေျပာခ်င္တယ္ဗ်ာ။
- ဒီလက္ရာနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ပရိတ္သတ္ရဲ႕ တုန္႔ျပန္မႈ ဘယ္လိုရွိပါသလဲ။
+ ဒီဝတၳဳေလးရဲ႕ ပ်ံ႕ႏွံ႕မႈက ဘယ္ေလာက္မွ မရွိဘူး။ ထည့္ေပးတဲ့ မဂၢဇင္းက ေစာင္ေရ မမ်ားဘူး။ၿပီး…
ဧၿပီလထုတ္ မဂၢဇင္းဆိုေတာ့ သႀကၤန္အဖြဲ႔ အႏြဲ႕စာမူေတြနဲ႔ ေရာၿပီး ပါသြားရတာ။ သူေတာင္ အူေၾကာင္ေၾကာင္
ျဖစ္ေသး။ အေလးထားၿပီး ျဖတ္မိတဲ့သူ နည္းတယ္။ အႀကိဳက္ေတြ႕ျခင္း မေတြ႕ျခင္းက အဓိက မက်ဘူး …
အေတာ္ေလးေတာ့ စိတ္ဝင္တစားရွိၾကတယ္။
- အခုအခ်ိန္ ဒီလက္ရာကို ျပန္သံုးၾကည့္မယ္ဆိုရင္ေကာ။
+ ေက်နပ္ပါတယ္။
ဒီဝတၳဳအေၾကာင္းေလး..အထက္မွာကၽြန္ေတာ္ေျပာခဲ့တာေတြက… ပညာရပ္ ေဝါဟာ၇ေတြပါသြားတယ္။
ဝတၳဳတိုေတြ ကၽြန္ေတာ္ေရးတဲ့ ေနရာမွာ တခ်ိဳ႕ကိုလည္း သီအိုရီ သေဘာအရ စမ္းသပ္ေရးတာေတြရွိတယ္။
စိတ္ႀကိုက္ေတြ႔မွ ကိုယ္နဲ႔ လိုက္ဖက္တယ္ထင္မွေပါ့။ အမ်ားစုကိုေတာ့ ကိုယ့္ဘာသာ လြပ္လြပ္လပ္လပ္ ေရးတယ္။ ဘယ္သီအို၇ီ၊ ဘယ္ဝါဒ ဘယ္နည္းစနစ္ကိုမွ ဂ႐ုမစိုက္ဘူး။ ခု… ဝတၳဳတိုေလးက ဒုတိယ အမ်ိဳးအစားထဲမွာပါ, ပါ တယ္။
- တျခားေျပာခ်င္တာမ်ား ရွိေသးရင္…။
+ အခု…ရွင္းလင္းခ်က္မွာ post-modern နည္းဗ်ဴဟာတခ်ိဳ႕ အျခားပညာရပ္ေဝါဟာရ တခ်ိဳ႕ကို … နီးစပ္ရာ
ဆြဲယူရွင္းလင္းခဲ့တယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ အခုမွ အႏုပညာစ,ဖန္တီးမယ့္ ညီငယ္၊ညီမငယ္ေတြကိုေတာ့ တြန္႔
မသြားေစခ်င္ဘူး။ သူတို႔ကို လည္း လြပ္လြပ္လပ္လပ္ ဖန္တီးေစခ်င္တယ္။ အႏုပညာကို ခ်စ္ဖို႔၊ ခံစားတတ္ဖို႔
အႏုပညာနဲ႔အတူ အသက္ရွင္တတ္ဖို႔ အဓိကပါပဲ…။
မွတ္ခ်က္။ ။ Beauty မဂၢဇင္း၏ “သူႏွင့္ သူ႕အႏုပညာ” က႑တြင္ ေဖာ္ျပခဲ့ဖူးသည့္ ဆရာတာရာမင္းေ၀၏ အထက္ပါ အင္တာဗ်ဴးကို အီးေမးလ္မွတဆင့္ ေပးပို႔လာသူ ကိုေနမိုးေ၀အား ေက်းဇူးတင္႐ွိပါသည္။
(၁)
လင္းရွျပာရီေသာ မီးေတာက္မီးလွ်ံမ်ားက ပင္လယ္လႈိင္းလံုးႀကီးေတြလို ခံုးဝုန္းထကာ၊သူ႕ကို ေဒါသမာန္ဟုန္းဟုန္းျဖင့္ စိုက္ၾကည့္ ေနၾကသည္။
မီးေမွာ္ဆရာထံ “ေခါစာ” ပစါေကၽြးခံရရာမွ လူးထ ျပန္ေျပးခဲ့ရေသာ သားေကာင္ပမာ သူ႕ကိုယ္ေပၚမွာ မီးခိုးမိႈင္းမွ်င္မ်ားက ရစ္ေခြလိမ္ပတ္လ်က္။
ေနာက္သို႔ တစ္လွမ္းခ်င္း ျပန္ဆုတ္ေနရင္းက ေၾကကြဲစြာ ၿပံဳးျဖစ္သည္။ လူမိုက္ဆန္စြာ တိုးဝင္ပစ္ရဲေသာ္လည္း လူသားဆန္စြာပင္ သူေျခကုပ္မၿမဲေတာ့။ အလဲလဲ အၿပိဳၿပိဳ ဆံပင္ေတြကို သပ္တင္လိုက္၏။ သူ႕သက္ျပင္း က မီးေတာက္လက္တံကို ပို၍ လင္းသြားေစသည္။
ထို႔ေၾကာင့္ …
သူေနာက္သို႔ တစ္လွမ္းခ်င္း ဆုတ္ေနဆဲ၊ အိပ္မက္၊ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္၊ ေ႐ႊေရာင္ အနာဂတ္လမ္းကေလး အားလံုးကို သူစေတးခဲ့ရသည္။
“………………”
ထိုသို႔ျဖင့္ လာရာလမ္းကိုပဲ သူ လွည့္ျပန္ခဲ့သည္။
(၂)
ငယ္ငယ္ကလိုပင္ လမ္းေပၚမွ ေက်ာက္ေဆာင္ ေက်ာက္ခဲမ်ားကို မိုးေကာင္းကင္ဆီ တုပႏိုင္သည့္ ေျမျပင္၏ မာေက်ာေသာ တိမ္ပြင့္တိမ္စမ်ားဟု သူထင္ျမင္မိေနဆဲပဲျဖစ္၏။ အိမ္အျပန္လမ္းကို ေခါင္းငံု႕၍ ေလွ်ာက္လွမ္းလာခိုက္ လမ္းေဘးတစ္ေနရာမွာ “ညီညီ့” ကို ဆံုေတြ႔လိုက္ရျခင္းျဖစ္ေလသည္။
ညီညီက အသက္ႏွစ္ဆယ္ ရွိေနၿပီ။ ၾကမ္းလႊေသာ အညိဳေရာင္ ဝတ္စံုကို ဝတ္ဆင္လွ်က္ လက္ထဲမွာ စာအုပ္တစ္အုပ္ ကိုင္ထားရင္း သူ႕ကို ၿပံဳးရယ္ျပေလသည္။
“ကၽြန္ေတာ္ စာဖတ္ေနတာ…”
“ဒီစာအုပ္ကိုဖတ္ဖူးလား”
ညီညီေထာင္ျပေသာ စာအုပ္ကို တစ္ခ်က္လွမ္းၾကည့္ရင္း၊ သူေခါင္းညိမ့္ျပလိုက္သည္။“မာတင္ဘု႐ွ္” တည္းျဖတ္ေသာ ေျမာက္အေမရိကန္ ကဗ်ာစာအုပ္ တစ္အုပ္ျဖစ္၏။ သူေခါင္းညိတ္ျပသည္ကို ျမင္ေသာအခါ ညီညီက ပို၍ လင္းျမၿပံဳးရယ္လာၿပီး …
“အဲဒါဆို … ကၽြန္ေတာ္ ေဆြးေႏြးခ်င္တာေလး နည္းနည္း ရွိတယ္ဗ်ာ…”
“ဘာလဲ …”
“ဒီစာအုပ္ထဲမွာ နိမိတ္ပံုနဲ႔ သေကၤတကို ခြဲျပထားတယ္ …”
“အင္း…”
“ဥပမာ… ေယ႐ႈခရစ္ကို နိမိတ္ပံုနဲ႔ ေရးျပရင္ ဂ်ံဳခင္းေတြကိုယူလာတဲ့ ဝတ္ရံုျဖဴနဲ႔ လူလို႔ ေရးျပတာမ်ိဳး”
“အင္း…”
“ဒါေပမဲ့ ေယ႐ႈခရစ္ကိုပဲ သေကၤတ နဲ႔ျပေတာ့ လက္ဝါးကပ္တိုင္ ျပလိုက္တယ္…”
“အင္း… အဲဒါဘာျဖစ္လို႔လဲ…”
ညီညီ႔ မ်က္လံုးမ်ားက စိတ္ဝင္စားမႈ တို႕ျဖင့္အေရာင္ လက္ျဖာေနသည္။
“အဲဒီမွာ ကၽြန္ေတာ္ေတြးမိတာ ေလး တစ္ခ်က္ရွိလာတယ္… ဒီလိုေလ…”
သို႔ေသာ္
ညီညီ့စကားကို ဆံုးေအာင္ သူနားမေထာင္လိုက္ရပါ။ ေလၾကမ္းတို႔ လြင္ျဖဴးတိုးေဝွ႔လာ၏။ အစိမ္း႐ြက္ေတြ ဖ်တ္ဖ်တ္ လူးခါေနေသာ ပိေတာက္ပင္ႀကီးတစ္ပင္ကို ျမင္ေယာင္လြမ္းဆြတ္လိုက္မိ၏။ တိုးသဲ့ေသာ္လည္း တံုခါက်စ္လ်စ္ေနသည့္ ရထားဥၾသဆြဲသံကို ၾကားလိုက္ျပန္သည္။
ညီညီ့ကို ထားခဲ့ကာ သူဆက္လက္ထြက္ခြာ လာခဲ့၏။
(၃)
ေလထဲမွာ တစံုတရာက တိုးဆြတ္ပါဝင္ေနသည္လား။ သူ႕မွာ အသက္႐ွဳရတာပင္ မူးမိုက္လာသည္။တစ္ကိုယ္လံုးကို ျဖည္းျဖည္းခ်င္း ေလွ်ာ့ခ်လိုက္၏။
အျမင္ကို ၾကည္လင္ေအာင္ ၾကည့္သည္။ ထိုမွာပင္ ေလွခါးထစ္ တစ္ခုေပၚမွာ ထိုင္ေနေသာ ညီညီ့ကို သူေတြ႔လိုက္ရသည္။
ညီညီက အသက္ဆယ့္သံုးႏွစ္ ရွိေနပါၿပီ။ အျပာေရာင္အဝတ္အစားတို႔ကို မေသမသပ္ ဝတ္ဆင္ထားၿပီး အေဝးသို႔ ေငးၾကည့္ေနသည္။
သူက ေရွ႕မွာ သြားရပ္လိုက္ေတာ့မွ ညီညီျမင္သည္။ သူ႔ကို ၿပံဳးလြင္စြာ စကားဆိုရန္ ညီညီ့ႏႈတ္ခမ္းတို႔ အဟမွာပဲ သူကဦးေအာင္ေျပာလိုက္၏။
“ဘာေတြစဥ္းစားေနတာလဲ”
ညီညီက ခ်က္ခ်င္းျပန္မေျဖေသးပဲ ဖုန္အလူလူးေပက်ံေနေသာ သူ႔ကို ေျခဆံုးေခါင္းဆံုးၾကည့္၏။ ထို႔ေနာက္မွ
“မေန႔က ကၽြန္ေတာ္ၾကားလိုက္ရတဲ့ စကားပံုတစ္ခုရွိပါတယ္။ အေတြ႔အႀကံဳဟာ သိပ္ေကာင္းတဲ့ ေက်ာင္းေတာ္ ပဲတဲ့.. အဲဒါ ဟုတ္လားဟင္”
သူ … ျပန္မေျဖျဖစ္ေသး ညီညီက သူ႕မ်က္ႏွာကို ေႏြးေႏြးေထြးေထြး ေငးၾကည့္ေန၏။ သူက သက္ျပင္း တစ္ခ်က္ကို ငံု႔ဝွက္ကာခ်လိုက္ရင္း … ။
“ဟုတ္တယ္”
ညီညီသေဘာက်သြားပံုရသည္။ သူကတစ္ဆက္တည္းထပ္ေျပာလိုက္၏။
“ဒါေပမယ့္ စကားပံုမဟုတ္ဘူး၊ လူတစ္ေယာက္ေျပာသြားတဲ့ စကားပဲ၊ စကားက ဒီလာက္နဲ႔လည္း မျပည့္စံုေသးဘူး ေနာက္မွာက်န္ေသးတယ္”
“ဟင္… ဘာက်န္ေသးတာလဲ…”
သူက အဓိပၸာယ္ ခန္႔မွန္းရခက္သည့္ အၿပံဳးတစ္ခ်က္ကို ၿပံဳးလိုက္မိရင္း …
“အေတြ႔အႀကံဳဟာ သိပ္ေကာင္းတဲ့ ေက်ာင္းေတာ္ပဲ။ ဒါေပမဲ့ သင္တန္းေၾကး ႀကီးလြန္းတယ္တဲ့”
‘ညီညီ’ က ဘာမွ ျပန္မေျပာေတာ့ပဲ ေတြငိုင္သြားသည္။ ထိုအခ်ိန္မွာပင္ ေလစီထဲမွာ လြင့္ေမ်ာပါလာ သည့္ပိေတာက္ရနံ႔ သန္႔ခနဲ သူရွဴရွိက္လိုက္ရသည္။ လူမ်ား၊ ေခြးေလေခြလြင့္မ်ား၊ လမ္းေလွ်ာက္ေနေသာ ေျခေထာက္မ်ား၊ ေမာ္ေတာ္ကားမ်ား၊ ရပ္က်န္ခဲ့ေသာ စည္း႐ိုးမွတ္တိုင္မ်ား၊ ဆူညံေသာ အသံဗလံမ်ားႏွင့္အတူ သူႏွင့္ ညီညီ လူခ်င္းကြဲသြားေလသည္။
(၄)
သစ္ကိုင္း၊သစ္ရိုင္းကေလးမ်ား ယိုင္က်ဲေပါက္ေရာက္ေနရာ လမ္းကေလးထဲသို႔ သူေလွ်ာက္သြားေသာ အခါ ပုစဥ္းရင္ကြဲ တစ္ေကာင္က အခ်ိန္အခါမဟုတ္ စူးစူးဝါးဝါး ထေအာ္၏။
လမ္းကေလးသည္ တိတ္ဆိတ္၏ ။ ပိေတာက္႐ြက္ေႁကြတို႔က လမ္းႏံေဘးတစ္ေလွ်ာက္မွာ ပါးပါးလ်လ် ဝပ္စင္းေနၾက၏။ လမ္းကေလးအဆံုး၌ အျဖဴေရာင္ ရွပ္အကၤ် ီကေလးႏွင့္ ရွင္းသန္႔စင္က်ယ္ေနေသာ ညီညီ့ကို တစ္ကိုယ္တည္း ေဆာ့ကစားလ်က္ ေတြ႔ရ၏။
ညီညီက ေျမေပၚမွာစက္ဝိုင္းေလးတစ္ခုကို တုတ္ႏွင့္ေရးဆြဲေနရမွ သူ႕ကို ေမာ့ၾကည့္၏ ။ သူကၿပံဳးရယ္ျပ ရင္း… ငံု႔ကိုင္းႏႈတ္ဆက္လိုက္၏ ။
“ညီညီ ကစားေနတာလား…”
ညီညီက ေျခာက္ႏွစ္သားရွိၿပီ ျဖစ္၏။ ေက်ာင္းမွာ စာသင္ခါစ အ႐ြယ္ပင္ ရွိဦးမည္။ သူ႔ကို မ်က္ေတာင္မ်ား တဖ်တ္ဖ်တ္ ပုတ္ခတ္ကာ ေမာ့ၾကည့္ရင္း …
“စာဖတ္တတ္ထားဟင္…”
သူက ေခါင္းမညိတ္၊ ေခါင္းမခါ။
“ဘယ္ႏွတန္းေရာက္ၿပီလဲ …”
သူရယ္ေမာမိလိုက္၏။ သူ႕ရယ္သံက အတန္ငယ္ရွည္လ်ားသြားသျဖင့္ ညီညီက ဆံုးေအာင္မေစာင့္ႏိုင္ဘဲ ထပ္ေမးသည္။
“ဘယ္ႏွတန္းေရာက္ၿပီလဲ ဟင္…ဟိုး ဆယ့္ေလးငါးတန္း အထိလား…”
“အင္း … ဟုတ္တယ္…”
ညီညီက လက္ညိဳးေလးေထာင္ၿပီး ဆက္ေမးသည္။
“ဘြဲ႔ႀကီးရလား…”
“ဘြဲ႔ေတာ့မရလိုက္ပါဘူးကြာ… ဘာျဖစ္လို႔လဲ ညီညီဘာေျပာခ်င္လို႕လဲ…”
သူက ထိုသို႕စကား ေထာက္လိုက္မွ ညီညီက သူ႕မူလကိစၥကို ျပန္သတိရသြားသလို …
“ဒီမွာၾကည့္…”
လက္ထဲမွာ ကိုင္ထားေသာ တုတ္ႏွင့္ ေျမျပင္ေပၚမွာသူေရးဆြဲထားေသာ စက္ဝိုင္းကို ညႊန္ျပကာ
“ဝ…လံုး…”
“ေၾသာ္…ဒါ ဝလံုးဆြဲတာလား…”
“ဟုတ္တယ္…ဝလံုး…”
“ညီညီ့ ဝလံုက ဝိုင္းသားပဲ အႀကီးႀကီး…”
“အဲဒါေမးမလို႔”
ညီညီ့စကားေၾကာင့္ ႏွာေခါင္းကို လင္ႏွင့္ ပြတ္သပ္က ၿပံဳးေယာင္ေယာင္ျဖစ္မိရင္း…
“ဘာေမးမွာလဲ ညီညီရဲ႕ …”
“ဝလံုးကို ဘယ္က စဖတ္ရလဲ”
“ဟင္…”
“ဝလံုးကို ဘယ္ကစဖတ္ရလဲလို႕”
ဝလံုးကို ဘယ္က စဖတ္ရမလဲ..သူေၾကာင္အ ေနစဥ္ ေလတစ္ခ်က္ တေဝွ႔ဝွ႔ သက္၏။ ပိေတာက္႐ြက္ ေႁကြမ်ား ေျမေပၚမွာ ဖြာဆန္ႀကဲသြားသည္။
“ဟင္ … မသိဘူးလားလို႕…”
သူဘာမွ ျပန္မေျဖျဖစ္။ ညီညီက အလို မက်သလို ေျခေဆာင့္ကာ-
“ဒါေလးေတာင္မသိဘူးတဲ့ ေက်ာင္းႀကီးလည္း တက္လာေသးတယ္။ အေမ့ကိုပဲ ေမးေတာ့မယ္”
ထို႔ေနာက္ ညီညီက ေနာက္ဘက္ၿခံဝင္းေလးထဲ သို႔ မ်က္ႏွာမူလိုက္၏ ။
“အေမ…”
“……….”
“အေမႀကီးေရ”
“……….”
“ေမ… ေမေမ…”
(၅)
အိမ္ကေလး၏ တံခါးဝဆီမွ အသံထြက္လာ၏။
“သားငယ္လား ..”
ထို႔ေနာက္ အျပင္သို႔ တစ္ဦးထြက္လာကာ
“ဟဲ့ … သားငယ္”
ကပ်ာကယာ သူ႕အနီးသို႔ ခ်ဥ္းကပ္ေရာက္လာၿပီး သူ႕လက္တစ္ဖက္ကို ဆုပ္ကိုင္လိုက္၏။ ၾကည္ႏူးဝမ္းသာေသာ အသံျဖင့္ …
“သားသား ညီညီ တစ္ေယာက္ထဲလား … ဘယ္သူမွ မပါဘူးလား … ရထားေတာင္ဆိုက္သြားၿပီကိုး၊ သားက ႀကိဳအေၾကာင္းမၾကားဘူးကြယ္။ အေမေတာင္ ညက သားကို သတိရေနတာ။
ထို႔ေနာက္ အိမ္ေရွ႕လမ္းေပၚမွာ ရထားလက္မွတ္ကေလးကိုင္ၿပီး ရပ္ေနဆဲျဖစ္သည့္သူ႕ကို ၿခံထဲဆြဲေခၚ၏။
“လာ … လာ … အထဲဝင္ေလ… ေစ်းထဲကလူေတြကေတာင္ မေန႔ကပဲ ညီညီ့ကို သတိရလိုက္တာလို႔ ေျပာေနၾကေသး တယ္၊ သားရဲ႕။
သူ လိုက္ဝင္၏ ။ အေမ့အိမ္သည္ ၿငိမ္းေအးတည္ၾကည္လ်က္ပင္ ၇ွိသည္။ အေမ သူ႔ခရီးေဆာင္အိတ္ကို တေနရာ သို႔ယူသြား၏။ သူ႕ရင္ခြင္သည္ ၾကည္လင္လန္းဆန္းလာ၏။
“အေမ …”
“ေဟ … ဟား”
အေမ့အသံက ေနာက္ခန္းထဲမွ ထြက္လာျခင္းျဖစ္၏။ သူ႕ေၾကာင့္ အေမ အလုပ္႐ႈပ္သြားၿပီး ေပ်ာ္လည္း ေပ်ာ္ေနသည္။
“သားငယ္ … ဘာတုန္း …”
“သားတို႔ ပိေတာက္ပင္ႀကီး ပြင့္ၿပီလား”
“ဟဲ့ ဘယ္ပြင့္ဦးမလဲ သားရဲ႕ ဒါေပမဲ့ အဖူးေတြကေတာ့ ေဝလို႔ပဲသားေရ .. ပြင့္တာကေတာ့ ပြင္႕ေတာ႕မယ္။ႏွစ္လည္း မကူးေသးဘူး။ သား သၾကၤန္အမီ ျပန္ေရာက္လာတာ အေတာ္ပဲ၊ ႏွစ္သစ္က်ရင္ အေမနဲ႕ သားနဲ႕ ……………………………………………………………………… ”
အေမဆက္ေျပာေနသည္မ်ားကို သူ မၾကားေတာ႕ေပ။ အိမ္ေရွ႕ ကြပ္ပစ္မွာ လွဲေလ်ာင္းရင္း မ်က္လံုးအစံုကို မွိတ္လိုက္၏။ ေၾကကြဲခဲ့ရသည္တို႔ ကိုလည္း ပ်ယ္လြင့္မႈန္ဝါး၊ နာက်င္ခဲ့ရသည္မ်ားကို ေမ့ေလ်ာ့သြားသည္။
ထို႕ေနာက္ … ၿငိမ္းခ်မ္းႏွစ္ၿခိုက္စြာ သူအိပ္ေပ်ာ္သြား၏။ သူ႕အိပ္မက္ထဲမွာ ပိေတာက္ေတြ တစ္ပင္လံုး ေဝေနေအာင္ ပြင့္ေနေလသည္။
မွတ္ခ်က္။ ။ ဆရာတာရာမင္းေ၀၏ အထက္ပါ ၀တၳဳတိုကို အီးေမးလ္မွတဆင့္ ေပးပို႔လာသူကိုေနမိုးေ၀အား ေက်းဇူးတင္႐ွိပါသည္။
လင္းရွျပာရီေသာ မီးေတာက္မီးလွ်ံမ်ားက ပင္လယ္လႈိင္းလံုးႀကီးေတြလို ခံုးဝုန္းထကာ၊သူ႕ကို ေဒါသမာန္ဟုန္းဟုန္းျဖင့္ စိုက္ၾကည့္ ေနၾကသည္။
မီးေမွာ္ဆရာထံ “ေခါစာ” ပစါေကၽြးခံရရာမွ လူးထ ျပန္ေျပးခဲ့ရေသာ သားေကာင္ပမာ သူ႕ကိုယ္ေပၚမွာ မီးခိုးမိႈင္းမွ်င္မ်ားက ရစ္ေခြလိမ္ပတ္လ်က္။
ေနာက္သို႔ တစ္လွမ္းခ်င္း ျပန္ဆုတ္ေနရင္းက ေၾကကြဲစြာ ၿပံဳးျဖစ္သည္။ လူမိုက္ဆန္စြာ တိုးဝင္ပစ္ရဲေသာ္လည္း လူသားဆန္စြာပင္ သူေျခကုပ္မၿမဲေတာ့။ အလဲလဲ အၿပိဳၿပိဳ ဆံပင္ေတြကို သပ္တင္လိုက္၏။ သူ႕သက္ျပင္း က မီးေတာက္လက္တံကို ပို၍ လင္းသြားေစသည္။
ထို႔ေၾကာင့္ …
သူေနာက္သို႔ တစ္လွမ္းခ်င္း ဆုတ္ေနဆဲ၊ အိပ္မက္၊ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္၊ ေ႐ႊေရာင္ အနာဂတ္လမ္းကေလး အားလံုးကို သူစေတးခဲ့ရသည္။
“………………”
ထိုသို႔ျဖင့္ လာရာလမ္းကိုပဲ သူ လွည့္ျပန္ခဲ့သည္။
(၂)
ငယ္ငယ္ကလိုပင္ လမ္းေပၚမွ ေက်ာက္ေဆာင္ ေက်ာက္ခဲမ်ားကို မိုးေကာင္းကင္ဆီ တုပႏိုင္သည့္ ေျမျပင္၏ မာေက်ာေသာ တိမ္ပြင့္တိမ္စမ်ားဟု သူထင္ျမင္မိေနဆဲပဲျဖစ္၏။ အိမ္အျပန္လမ္းကို ေခါင္းငံု႕၍ ေလွ်ာက္လွမ္းလာခိုက္ လမ္းေဘးတစ္ေနရာမွာ “ညီညီ့” ကို ဆံုေတြ႔လိုက္ရျခင္းျဖစ္ေလသည္။
ညီညီက အသက္ႏွစ္ဆယ္ ရွိေနၿပီ။ ၾကမ္းလႊေသာ အညိဳေရာင္ ဝတ္စံုကို ဝတ္ဆင္လွ်က္ လက္ထဲမွာ စာအုပ္တစ္အုပ္ ကိုင္ထားရင္း သူ႕ကို ၿပံဳးရယ္ျပေလသည္။
“ကၽြန္ေတာ္ စာဖတ္ေနတာ…”
“ဒီစာအုပ္ကိုဖတ္ဖူးလား”
ညီညီေထာင္ျပေသာ စာအုပ္ကို တစ္ခ်က္လွမ္းၾကည့္ရင္း၊ သူေခါင္းညိမ့္ျပလိုက္သည္။“မာတင္ဘု႐ွ္” တည္းျဖတ္ေသာ ေျမာက္အေမရိကန္ ကဗ်ာစာအုပ္ တစ္အုပ္ျဖစ္၏။ သူေခါင္းညိတ္ျပသည္ကို ျမင္ေသာအခါ ညီညီက ပို၍ လင္းျမၿပံဳးရယ္လာၿပီး …
“အဲဒါဆို … ကၽြန္ေတာ္ ေဆြးေႏြးခ်င္တာေလး နည္းနည္း ရွိတယ္ဗ်ာ…”
“ဘာလဲ …”
“ဒီစာအုပ္ထဲမွာ နိမိတ္ပံုနဲ႔ သေကၤတကို ခြဲျပထားတယ္ …”
“အင္း…”
“ဥပမာ… ေယ႐ႈခရစ္ကို နိမိတ္ပံုနဲ႔ ေရးျပရင္ ဂ်ံဳခင္းေတြကိုယူလာတဲ့ ဝတ္ရံုျဖဴနဲ႔ လူလို႔ ေရးျပတာမ်ိဳး”
“အင္း…”
“ဒါေပမဲ့ ေယ႐ႈခရစ္ကိုပဲ သေကၤတ နဲ႔ျပေတာ့ လက္ဝါးကပ္တိုင္ ျပလိုက္တယ္…”
“အင္း… အဲဒါဘာျဖစ္လို႔လဲ…”
ညီညီ႔ မ်က္လံုးမ်ားက စိတ္ဝင္စားမႈ တို႕ျဖင့္အေရာင္ လက္ျဖာေနသည္။
“အဲဒီမွာ ကၽြန္ေတာ္ေတြးမိတာ ေလး တစ္ခ်က္ရွိလာတယ္… ဒီလိုေလ…”
သို႔ေသာ္
ညီညီ့စကားကို ဆံုးေအာင္ သူနားမေထာင္လိုက္ရပါ။ ေလၾကမ္းတို႔ လြင္ျဖဴးတိုးေဝွ႔လာ၏။ အစိမ္း႐ြက္ေတြ ဖ်တ္ဖ်တ္ လူးခါေနေသာ ပိေတာက္ပင္ႀကီးတစ္ပင္ကို ျမင္ေယာင္လြမ္းဆြတ္လိုက္မိ၏။ တိုးသဲ့ေသာ္လည္း တံုခါက်စ္လ်စ္ေနသည့္ ရထားဥၾသဆြဲသံကို ၾကားလိုက္ျပန္သည္။
ညီညီ့ကို ထားခဲ့ကာ သူဆက္လက္ထြက္ခြာ လာခဲ့၏။
(၃)
ေလထဲမွာ တစံုတရာက တိုးဆြတ္ပါဝင္ေနသည္လား။ သူ႕မွာ အသက္႐ွဳရတာပင္ မူးမိုက္လာသည္။တစ္ကိုယ္လံုးကို ျဖည္းျဖည္းခ်င္း ေလွ်ာ့ခ်လိုက္၏။
အျမင္ကို ၾကည္လင္ေအာင္ ၾကည့္သည္။ ထိုမွာပင္ ေလွခါးထစ္ တစ္ခုေပၚမွာ ထိုင္ေနေသာ ညီညီ့ကို သူေတြ႔လိုက္ရသည္။
ညီညီက အသက္ဆယ့္သံုးႏွစ္ ရွိေနပါၿပီ။ အျပာေရာင္အဝတ္အစားတို႔ကို မေသမသပ္ ဝတ္ဆင္ထားၿပီး အေဝးသို႔ ေငးၾကည့္ေနသည္။
သူက ေရွ႕မွာ သြားရပ္လိုက္ေတာ့မွ ညီညီျမင္သည္။ သူ႔ကို ၿပံဳးလြင္စြာ စကားဆိုရန္ ညီညီ့ႏႈတ္ခမ္းတို႔ အဟမွာပဲ သူကဦးေအာင္ေျပာလိုက္၏။
“ဘာေတြစဥ္းစားေနတာလဲ”
ညီညီက ခ်က္ခ်င္းျပန္မေျဖေသးပဲ ဖုန္အလူလူးေပက်ံေနေသာ သူ႔ကို ေျခဆံုးေခါင္းဆံုးၾကည့္၏။ ထို႔ေနာက္မွ
“မေန႔က ကၽြန္ေတာ္ၾကားလိုက္ရတဲ့ စကားပံုတစ္ခုရွိပါတယ္။ အေတြ႔အႀကံဳဟာ သိပ္ေကာင္းတဲ့ ေက်ာင္းေတာ္ ပဲတဲ့.. အဲဒါ ဟုတ္လားဟင္”
သူ … ျပန္မေျဖျဖစ္ေသး ညီညီက သူ႕မ်က္ႏွာကို ေႏြးေႏြးေထြးေထြး ေငးၾကည့္ေန၏။ သူက သက္ျပင္း တစ္ခ်က္ကို ငံု႔ဝွက္ကာခ်လိုက္ရင္း … ။
“ဟုတ္တယ္”
ညီညီသေဘာက်သြားပံုရသည္။ သူကတစ္ဆက္တည္းထပ္ေျပာလိုက္၏။
“ဒါေပမယ့္ စကားပံုမဟုတ္ဘူး၊ လူတစ္ေယာက္ေျပာသြားတဲ့ စကားပဲ၊ စကားက ဒီလာက္နဲ႔လည္း မျပည့္စံုေသးဘူး ေနာက္မွာက်န္ေသးတယ္”
“ဟင္… ဘာက်န္ေသးတာလဲ…”
သူက အဓိပၸာယ္ ခန္႔မွန္းရခက္သည့္ အၿပံဳးတစ္ခ်က္ကို ၿပံဳးလိုက္မိရင္း …
“အေတြ႔အႀကံဳဟာ သိပ္ေကာင္းတဲ့ ေက်ာင္းေတာ္ပဲ။ ဒါေပမဲ့ သင္တန္းေၾကး ႀကီးလြန္းတယ္တဲ့”
‘ညီညီ’ က ဘာမွ ျပန္မေျပာေတာ့ပဲ ေတြငိုင္သြားသည္။ ထိုအခ်ိန္မွာပင္ ေလစီထဲမွာ လြင့္ေမ်ာပါလာ သည့္ပိေတာက္ရနံ႔ သန္႔ခနဲ သူရွဴရွိက္လိုက္ရသည္။ လူမ်ား၊ ေခြးေလေခြလြင့္မ်ား၊ လမ္းေလွ်ာက္ေနေသာ ေျခေထာက္မ်ား၊ ေမာ္ေတာ္ကားမ်ား၊ ရပ္က်န္ခဲ့ေသာ စည္း႐ိုးမွတ္တိုင္မ်ား၊ ဆူညံေသာ အသံဗလံမ်ားႏွင့္အတူ သူႏွင့္ ညီညီ လူခ်င္းကြဲသြားေလသည္။
(၄)
သစ္ကိုင္း၊သစ္ရိုင္းကေလးမ်ား ယိုင္က်ဲေပါက္ေရာက္ေနရာ လမ္းကေလးထဲသို႔ သူေလွ်ာက္သြားေသာ အခါ ပုစဥ္းရင္ကြဲ တစ္ေကာင္က အခ်ိန္အခါမဟုတ္ စူးစူးဝါးဝါး ထေအာ္၏။
လမ္းကေလးသည္ တိတ္ဆိတ္၏ ။ ပိေတာက္႐ြက္ေႁကြတို႔က လမ္းႏံေဘးတစ္ေလွ်ာက္မွာ ပါးပါးလ်လ် ဝပ္စင္းေနၾက၏။ လမ္းကေလးအဆံုး၌ အျဖဴေရာင္ ရွပ္အကၤ် ီကေလးႏွင့္ ရွင္းသန္႔စင္က်ယ္ေနေသာ ညီညီ့ကို တစ္ကိုယ္တည္း ေဆာ့ကစားလ်က္ ေတြ႔ရ၏။
ညီညီက ေျမေပၚမွာစက္ဝိုင္းေလးတစ္ခုကို တုတ္ႏွင့္ေရးဆြဲေနရမွ သူ႕ကို ေမာ့ၾကည့္၏ ။ သူကၿပံဳးရယ္ျပ ရင္း… ငံု႔ကိုင္းႏႈတ္ဆက္လိုက္၏ ။
“ညီညီ ကစားေနတာလား…”
ညီညီက ေျခာက္ႏွစ္သားရွိၿပီ ျဖစ္၏။ ေက်ာင္းမွာ စာသင္ခါစ အ႐ြယ္ပင္ ရွိဦးမည္။ သူ႔ကို မ်က္ေတာင္မ်ား တဖ်တ္ဖ်တ္ ပုတ္ခတ္ကာ ေမာ့ၾကည့္ရင္း …
“စာဖတ္တတ္ထားဟင္…”
သူက ေခါင္းမညိတ္၊ ေခါင္းမခါ။
“ဘယ္ႏွတန္းေရာက္ၿပီလဲ …”
သူရယ္ေမာမိလိုက္၏။ သူ႕ရယ္သံက အတန္ငယ္ရွည္လ်ားသြားသျဖင့္ ညီညီက ဆံုးေအာင္မေစာင့္ႏိုင္ဘဲ ထပ္ေမးသည္။
“ဘယ္ႏွတန္းေရာက္ၿပီလဲ ဟင္…ဟိုး ဆယ့္ေလးငါးတန္း အထိလား…”
“အင္း … ဟုတ္တယ္…”
ညီညီက လက္ညိဳးေလးေထာင္ၿပီး ဆက္ေမးသည္။
“ဘြဲ႔ႀကီးရလား…”
“ဘြဲ႔ေတာ့မရလိုက္ပါဘူးကြာ… ဘာျဖစ္လို႔လဲ ညီညီဘာေျပာခ်င္လို႕လဲ…”
သူက ထိုသို႕စကား ေထာက္လိုက္မွ ညီညီက သူ႕မူလကိစၥကို ျပန္သတိရသြားသလို …
“ဒီမွာၾကည့္…”
လက္ထဲမွာ ကိုင္ထားေသာ တုတ္ႏွင့္ ေျမျပင္ေပၚမွာသူေရးဆြဲထားေသာ စက္ဝိုင္းကို ညႊန္ျပကာ
“ဝ…လံုး…”
“ေၾသာ္…ဒါ ဝလံုးဆြဲတာလား…”
“ဟုတ္တယ္…ဝလံုး…”
“ညီညီ့ ဝလံုက ဝိုင္းသားပဲ အႀကီးႀကီး…”
“အဲဒါေမးမလို႔”
ညီညီ့စကားေၾကာင့္ ႏွာေခါင္းကို လင္ႏွင့္ ပြတ္သပ္က ၿပံဳးေယာင္ေယာင္ျဖစ္မိရင္း…
“ဘာေမးမွာလဲ ညီညီရဲ႕ …”
“ဝလံုးကို ဘယ္က စဖတ္ရလဲ”
“ဟင္…”
“ဝလံုးကို ဘယ္ကစဖတ္ရလဲလို႕”
ဝလံုးကို ဘယ္က စဖတ္ရမလဲ..သူေၾကာင္အ ေနစဥ္ ေလတစ္ခ်က္ တေဝွ႔ဝွ႔ သက္၏။ ပိေတာက္႐ြက္ ေႁကြမ်ား ေျမေပၚမွာ ဖြာဆန္ႀကဲသြားသည္။
“ဟင္ … မသိဘူးလားလို႕…”
သူဘာမွ ျပန္မေျဖျဖစ္။ ညီညီက အလို မက်သလို ေျခေဆာင့္ကာ-
“ဒါေလးေတာင္မသိဘူးတဲ့ ေက်ာင္းႀကီးလည္း တက္လာေသးတယ္။ အေမ့ကိုပဲ ေမးေတာ့မယ္”
ထို႔ေနာက္ ညီညီက ေနာက္ဘက္ၿခံဝင္းေလးထဲ သို႔ မ်က္ႏွာမူလိုက္၏ ။
“အေမ…”
“……….”
“အေမႀကီးေရ”
“……….”
“ေမ… ေမေမ…”
(၅)
အိမ္ကေလး၏ တံခါးဝဆီမွ အသံထြက္လာ၏။
“သားငယ္လား ..”
ထို႔ေနာက္ အျပင္သို႔ တစ္ဦးထြက္လာကာ
“ဟဲ့ … သားငယ္”
ကပ်ာကယာ သူ႕အနီးသို႔ ခ်ဥ္းကပ္ေရာက္လာၿပီး သူ႕လက္တစ္ဖက္ကို ဆုပ္ကိုင္လိုက္၏။ ၾကည္ႏူးဝမ္းသာေသာ အသံျဖင့္ …
“သားသား ညီညီ တစ္ေယာက္ထဲလား … ဘယ္သူမွ မပါဘူးလား … ရထားေတာင္ဆိုက္သြားၿပီကိုး၊ သားက ႀကိဳအေၾကာင္းမၾကားဘူးကြယ္။ အေမေတာင္ ညက သားကို သတိရေနတာ။
ထို႔ေနာက္ အိမ္ေရွ႕လမ္းေပၚမွာ ရထားလက္မွတ္ကေလးကိုင္ၿပီး ရပ္ေနဆဲျဖစ္သည့္သူ႕ကို ၿခံထဲဆြဲေခၚ၏။
“လာ … လာ … အထဲဝင္ေလ… ေစ်းထဲကလူေတြကေတာင္ မေန႔ကပဲ ညီညီ့ကို သတိရလိုက္တာလို႔ ေျပာေနၾကေသး တယ္၊ သားရဲ႕။
သူ လိုက္ဝင္၏ ။ အေမ့အိမ္သည္ ၿငိမ္းေအးတည္ၾကည္လ်က္ပင္ ၇ွိသည္။ အေမ သူ႔ခရီးေဆာင္အိတ္ကို တေနရာ သို႔ယူသြား၏။ သူ႕ရင္ခြင္သည္ ၾကည္လင္လန္းဆန္းလာ၏။
“အေမ …”
“ေဟ … ဟား”
အေမ့အသံက ေနာက္ခန္းထဲမွ ထြက္လာျခင္းျဖစ္၏။ သူ႕ေၾကာင့္ အေမ အလုပ္႐ႈပ္သြားၿပီး ေပ်ာ္လည္း ေပ်ာ္ေနသည္။
“သားငယ္ … ဘာတုန္း …”
“သားတို႔ ပိေတာက္ပင္ႀကီး ပြင့္ၿပီလား”
“ဟဲ့ ဘယ္ပြင့္ဦးမလဲ သားရဲ႕ ဒါေပမဲ့ အဖူးေတြကေတာ့ ေဝလို႔ပဲသားေရ .. ပြင့္တာကေတာ့ ပြင္႕ေတာ႕မယ္။ႏွစ္လည္း မကူးေသးဘူး။ သား သၾကၤန္အမီ ျပန္ေရာက္လာတာ အေတာ္ပဲ၊ ႏွစ္သစ္က်ရင္ အေမနဲ႕ သားနဲ႕ ……………………………………………………………………… ”
အေမဆက္ေျပာေနသည္မ်ားကို သူ မၾကားေတာ႕ေပ။ အိမ္ေရွ႕ ကြပ္ပစ္မွာ လွဲေလ်ာင္းရင္း မ်က္လံုးအစံုကို မွိတ္လိုက္၏။ ေၾကကြဲခဲ့ရသည္တို႔ ကိုလည္း ပ်ယ္လြင့္မႈန္ဝါး၊ နာက်င္ခဲ့ရသည္မ်ားကို ေမ့ေလ်ာ့သြားသည္။
ထို႕ေနာက္ … ၿငိမ္းခ်မ္းႏွစ္ၿခိုက္စြာ သူအိပ္ေပ်ာ္သြား၏။ သူ႕အိပ္မက္ထဲမွာ ပိေတာက္ေတြ တစ္ပင္လံုး ေဝေနေအာင္ ပြင့္ေနေလသည္။
(တာရာမင္းေဝ)
မွတ္ခ်က္။ ။ ဆရာတာရာမင္းေ၀၏ အထက္ပါ ၀တၳဳတိုကို အီးေမးလ္မွတဆင့္ ေပးပို႔လာသူကိုေနမိုးေ၀အား ေက်းဇူးတင္႐ွိပါသည္။
Subscribe to:
Posts (Atom)
